Wikipedia
Vrijdag 31 augustus 2007 om 10:45 uurHet gonst al een tijdje in de media rondom het thema wikipedia. Wat is er aan de hand?
Wikipedia is een online encyclopedie, waarin iedereen berichten kan toevoegen en/of wijzigen. Die ‘iedereen’ hoeft zich niet te registreren en kan dus anoniem redigeren. De recente opleving in de media is ontstaan omdat een handig iemand een tool (wikiscanner) heeft ontwikkeld waarmee je kunt zien vanaf welke IP-adressen welke wijzigingen zijn aangebracht in welke artikelen. Toen vervolgens bleek dat er iemand vanuit Paleis Huis ten Bosch had zitten wroeten in een engelstalig artikel over Mabel Wisse Smit (hier de nederlandstalige versie), waren de rapen gaar en viel heel media-nederland over wikipedia heen. Dat behoeft enige toelichting.
Anonimiteit op internet is een betrekkelijk begrip. Computers communiceren niet zo maar met elkaar. Daarvoor zijn adressen nodig, waardoor computers elkaar via het internet kunnen vinden. Zo’n computer-adres wordt een IP-adres genoemd. Elk contact via internet levert in feite contact op tussen 2 of meer IP-adressen. Echter, zo’n IP-adres zegt eigenlijk nog niet zo veel. Immers, als ik in de openbare bibliotheek achter een PC kruip, dan laat ik het daarbij behorende IP-adres achter op de plekken waarmee ik via internet contact heb gezocht. Echter, dat IP-adres zegt daarmee nog niets over mijn identiteit. Volgens speurwerk valt het IP-adres van de bieb te achterhalen, maar nog niet van mij persoonlijk. Ook als vanuit Paleis Huis ten Bosch een lemma in wikipedia wordt aangepast is daarmee nog niet gezegd dat Mabel zelf achter de PC heeft gezeten. Iedereen die binnen dat Paleis toegang tot een internet-computer heeft, kan het geweest zijn. Inmiddels heeft de Rijksvoorlichtingsdienst officeel laten weten dat Mabel en Friso inderdaad zelf hebben zitten editten in hun wikipedia-lemma.
Is door dit alles de onbetrouwbaarheid van wikipedia, of het internet in z’n algemeenheid, aangetoond? Nee, dat lijkt mij niet. Het geweizigde wikipedia-artikel was al snel weer gecorrigeerd (nog voor de persaandacht). En het sneaky gedrag van Mabel en Friso is ook aan de kaak gesteld. Kortom, volgens mij toont deze hele ‘affaire’ juist de robuustheid van wikipedia aan.
Dit bericht heeft de volgende tags: Wiki. Reacties op dit bericht kunnen gevolgd worden via de RSS-feed. Je kunt een reactie plaatsen of trackbacken vanaf je eigen site.
Goede uitleg voor mensen die iets minder in specifieke internetzaken thuis zijn. Het is voor journalisten gemakkelijk om tendentieuze en ongebalanceerde berichten te brengen over een onderwerp als dit, vooral wanneer zij zélf al niet het hele beeld zien. De meeste nieuwsconsumenten willen denk ik geen technische verhandeling, maar gewoon een duiding, zodat ze een mening kunnen vormen.
Wikipedia is net als elke andere informatiebron slechts één bron. Goede journalisten, onderzoekers en politici weten: een bron is niets waard, wanneer deze niet door een andere bron wordt bevestigd. Dat was vroeger al zo met de Winkler Prins Encyclopedie, en dat zal wel altijd zo blijven.
Doordat Wikipedia niet onder de redactie van één specifieke groep mensen staat, is het natuurlijk wel zo dat de mogelijkheid tot dit soort incidenten een zwakke plek vormen in het concept. Daar komt bij dat het voor overheden en grote bedrijven een gemakkelijk instrument zou zijn om met subtiele methoden de beeldvorming in Wikipedia naar hun hand te zetten. Of is dat te veel complotdenken?
Martijn Middel1 september 2007 om 00:47 uur
Martijn, dank voor je reactie. Wikipedia is zonder meer kwetsbaar voor ingrepen, maar de praktijk leert dat die ingrepen over het algemeen snel worden gecorrigeerd. Mocht in de ouderwetse Winkeler Prins een fout zijn gesloten, dan bleef die er staan tot er een nieuwe editie uit kwam (of je kreeg een irritante losbladige erratum). Je hebt overigens gelijk, een beetje journalist checkt zn bronnen (meervoud!). Wat mij bij de berichtgeving over dit incident opviel is dat vrijwel alle media het oorspronkelijke bericht klakkeloos overnamen. Komkommertijd mag geen excuus zijn. Ik vrees dat onwetendheid waarschijnlijk een betere verklaring is.
Remco1 september 2007 om 22:12 uur
Evenzogoed een stomme streek van Mabel & Friso. Door stiekem een woordje onjuist weg te halen denken ze hun blazoen op te fleuren, maar als ze het mooi hadden laten staan hadden ze nooit deze rel gehad. Andere manipulatoren zijn nu ook mooi gewaarschuwd.
Gelkinghe1 september 2007 om 22:40 uur
Gelkinghe, precies. Al is de leugen nog zo snel……
Remco1 september 2007 om 23:21 uur