REMCOKOUWENHOVEN.NL

Nu de perikelen rondom de kandidaatstelling voor de Tweede Kamerverkiezingen achter mij liggen, is het weer tijd het vizier op Groningen te richten. Met dank aan een collegebesluit van gisteren doe ik dat met extra genoegen. Hoe zit dat? Tijdens het voorjaarsdebat diende ik een motie in met als strekking zo snel mogelijk, na evaluatie, met de raad mogelijkheden te bespreken om Groningen@Work uit te breiden naar de groep 30 jaar en ouder. GroenLinks en de SP hadden geen behoefte aan een evaluatie (die zou namelijk wel eens positief kunnen uitvallen) en aan uitbreiding wilden beiden al helemaal niet denken. Desalniettemin werd de motie met meerderheid van stemmen aangenomen. Vandaag kondigde wethouder Verschuren (SP) aan dat Groningen@Work uitgebreid gaat worden door het optrekken van de leeftijdsgrens. Zelfs in de tijd dat de VVD nog deelnam aan de coalitie gebeurde het slechts zelden dat een motie van de VVD zo snel werd uitgevoerd. Het kan verkeren.

Deze week lanceerde de website van het ministerie van sociale zaken de Kernkaart Werk en Bijstand. Daarmee kan iedereen, van alle nederlandse gemeenten, gegevens over de uitvoering van de Wet Werk en Bijstand na zoeken. Nuttig, want daarmee kan iedereen vergelijken hoe zijn/haar gemeente het doet in vergelijking met andere gemeenten. Als dit systeem enige tijd draait is het ook mogelijk om de ontwikkeling door de jaren heen te volgen.

Uit de kernkaart van de gemeente Groningen valt af te leiden dat per 31 december 2005 in Groningen 9.260 bijstandsuitkeringen werden verstrekt (ruim 118 miljoen euro), en dat bijna 80% van die uitkeringen langer dan 12 maanden werd versterkt. Als we de bedragen die werden besteed aan bijstandsuitkeringen, bijzondere bijstand, langdurigheidstoeslag en reintegratiebudget bij elkaar op tellen komt dat neer om een bedrag van bijna 960 euro per inwoner.

Gezien de omvang van de bedragen, en gezien de ervaringen uit het verleden waarbij bleek dat gemeenten zeer verschillend met de uitvoering van de bijstandswet (nu Wet Werk en Bijstand) om gingen, vind ik het goed dat deze informatie nu simpel toegankelijk is gemaakt.

Gisteren lanceerde de PvdA haar banenplan “Meer kansarmen aan het werk”. Daarmee is direct duidelijk welke kwalificatie de PvdA aan die doelgroep geeft: kansarm. Volgens mij zijn die mensen helemaal niet kansarm, maar wordt hen door allerhande belemmeringen (rigide arbeidsmarkt) de mogelijkheid ontnoemen om aan de slag te komen.

Maar goed, het is te prijzen dat de PvdA met een eigen alternatief komt voor het door hen verfoeide plan van de Raad voor Werk en Inkomen (RWI) om participatiebanen te creeeren. Een paar reacties op het PvdA-plan:
- de subsidie die de PvdA aan de werkgevers wil geven bewijst dat ook de PvdA, terecht, erkent dat het minimumloon voor die werkgevers kennelijk een te hoge prijs is voor dit soort arbeid;
- kennelijk is de PvdA van mening dat het minimumloon mensen onvoldoende motiveert om aan het werk te gaan. Immers dit banenplan voorziet in een extra ‘werkbonus’ van 500 euro per maand. Hoe zit het dan met al die mensen die wel gewoon voor het minimuminkomen aan het werk zijn, denk ik dan. Bedoelt de PvdA hier nu mee dat het minimuminkomen omhoog moet?
- Volgens Jet Bussemaker, de bedenker van dit plan, is haar plan echt anders dan de afgeschafte Melkertbanen. Bussemaker in de Volkskrant: “In de eerste plaats gaat het niet alleen om banen bij de overheid. Ook het bedrijfsleven moet erin mee. Ten tweede zijn het geen permanente gesubsidieerde banen. De werkgever moet de intentie hebben de werknemer een regulier contract te bieden”. Akkoord. Duidelijk. Blij te zien dat de PvdA de oplossingen niet alleen bij de overheid zoekt. Maar hoe moeten we de term ‘moet’ (het bedrijfsleven moet erin mee) interpreteren? Wil de PvdA dit afdwingen? En zo ja, hoe dan? En hoe zit dat met die intenties? Die waren er bij de Melkersbanen ook, alleen toen puntje bij paaltje kwam, maakte de werkgevers (over het algemeen de overheid, of door de overheid betaalde instanties) die intenties niet waar.
- en dan de uitsmijter: “De PvdA daagt de werkgevers uit hier een bijdrage aan te leveren en niet te vluchten in de gemakkelijke oplossing van werving van goedkope arbeidskrachten uit Oost-Europa”. Die ‘goedkope arbeidskrachten’ wonen toch ook in de EU? Zijn die mede-europeanen nu opeens het probleem? Moeten de werkgevers dan de ogen sluiten voor het feit dat elders in de EU mensen wonen die minder hoge eigen werk stellen? En moeten wij dan subsidies en ‘werkbonussen’ creeeren om Nederlandse werkzoekenden aan het werk te helpen? En hoe lang gaan we dat dan volhouden?

Zelf geloof ik veel meer in maatregelen die de arbeidsmarkt flexibeler maken. Ik kom regelmatig werkgevers tegen die graag extra personeel zouden willen aannemen, maar niet durven vanwege de grote risico´s. Flexibilisering van het ontslagrecht, invoering van de no-risk polis, en volop investeren in onderwijs, werkleerbanen, stageplaatsen, etc. Dat zou mijn devies zijn.

In een van de dagboeken van de collegeonderhandelingen schreef PvdA’er Frank de Vries dat “dit college de ondernemers niet met pek en veren de stad uit jaagt”. Tijdens de installatie van het college heb ik nog maar eens gememoreerd dat het opmerkelijk is dat het kennelijk nodig wordt gevonden zoiets uit te spreken. Dat vinden de Jonge Socialisten blijkbaar ook, want zij zijn een meldpunt pek en veren gestart. De JS verwijst daarbij naar mijn fractiegenoot Betty de Boer, maar volgens mij is dat iets te veel eer. Het voorval wilde dat het college een nieuw bestemmingsplan presenteerde waarbij de enige ondernemer (Supermarkt De Boer, geen familie) was ‘vergeten’. Met dank aan de interventie van Betty de Boer is dat inmiddels hersteld. Met dank aan deze jonge socialisten is de term pek en veren vandaag weer ruimschoots in de media (RTVNoord, geen link). Mooie symboolpolitiek.

Gisteren was een ‘gewone’ werkdag. De ochtend in Sneek doorgedracht waar ik meedenk over projecten om innovatie in de A7-zone (de Friese gemeenten langs de A7) te stimuleren. Dit soort projecten leert mij heel concreet hoe boeiend de interactie is tussen overheid en bedrijfsleven om gezamenlijk de regionale economie te versterken. Wat dat betreft is de gemeente Groningen op de goede weg. Hoewel de werkloosheid nog altijd (te) hoog is, is die de achter ons liggende jaren gedaald en is de werkgelegenheid in de stad zeer aanzienlijk gegroeid. De ambities op het terrein van economische groei moeten, wat mij betreft, onveranderd hoog blijven. Daarmee kan de welvaart groeien en nemen de kansen dat mensen zelf in hun inkomen kunnen voorzien toe.

Gisterenavond nam ik deel aan het debat dat FNV-Jong had georganiseerd over Groningen@Work. Agnes Jongerius, landelijk voorzitter van het FNV, nam ook aan de discussie deel. Ik had gehoopt dat zij van het debat zou hebben geleerd dat Groningen@Work geen kwestie is van ‘ tewerkstelling’, maar dat Groningen@Work een intensieve manier van begeleiding naar werk is, waarbij het verrichten van simpel werk eigenlijk slechts bijzaak is. Het is daarom teleurstellend te merken dat in een persbericht het FNV Groningen@Work blijft bekritiseren.

Beetje vreemd bericht op het weblog van scheidend wethouder Smink. Over de kwaliteit van het rapport zal ik niets zeggen, daar mag iedereen die het leest zelf over oordelen. Maar wat ik wel opmerkelijk vind is de passage waar Willem Smink zegt “Maandag had de heer Pröpper persoonlijk nog geprobeerd de raadsleden in een informatiebijeenkomst op te stoken tegen het college”. Vreemd, Willem Smink was zelf niet aanwezig bij die bijeenkomst. Was hij daar wel bij geweest, dan had hij kunnen weten dat de Igno Pröpper ons juist opriep het rapport niet te gebruiken voor een bijltjesdag (pluchepolitiek), maar te gebruiken als instrument voor verbetering. Gezien het tijdstip van schrijven van zijn weblogberichtje moeten we de inhoud misschien niet al te serieus nemen?

“Zwarte werksters bestaan over enige tijd niet meer”, aldus het NOS. Volgens het bericht heeft de Raad voor Werk en Inkomen (RWI) twee voorstellen aan de Kamer voorgelegd die een einde moeten maken aan zwart huishoudelijk werk. Klinkt positief. Voor de werkster en werkgever zou dat een einde maken aan de illegale status van het werk. Daarmee zou het kunnen bijdragen aan meer werkgelegenheid in de huishoudelijke sector. Ik ben benieuwd wat de Tweede Kamer ervan gaat vinden. Zie ook het AD.

Begin oktober schreef ik over de oververtegenwoordiging van allochtonen in de bijstand. Ik vind die oververtegenwoordiging zorgelijk, want kennelijk is hun integratie nog maar weinig succesvol. De oververtegenwoordiging zegt waarschijnlijk iets over hun opleidingsniveau en mogelijk ook over hun kennis van het Nederlands. Hun positie op de arbeidsmarkt is op z’n zachtst gezegd zorgelijk.

Sinds oktober heb ik een aantal keer getracht dit onderwerp in de Groningse gemeentepolitiek aan te kaarten. Over het algemeen leidde dat tot lauwe reacties. Ook de reacties vanuit het college gaven er niet echt blijk van dat daar het probleem hoog op de agenda staat. Dat is wat mij betreft onterecht. Vandaag bevestigt de voorpagina van de NRC dat dit probleem meer is dan een gedachtenspinsel van mijn persoontje. Het artikel refereert aan twee recente onderzoeken (hier en hier) van het Sociaal Planbureau. “De werkloosheid onder allochtonen in Nederland is sterk gestegen, van bijna tien procent in 2001 tot ruim twintig procent vorig jaar. Onder allochtone jongeren is de werkloosheid zelfs twee keer zo hoog, veertig procent. Dat is twee keer zo veel als onder autochtone jongeren”, aldus het NRC.

In de raadscommissie vergadering van vorige week stelde de directeur werk van de sociale dienst, dat het streven erop gericht moet zijn dat het aandeel allochtonen in de bijstand niet afwijkt van dat van autochtonen in de bijstand. Wat mij betreft maakt een volgend college daar serieus werk van. Daarbij staan mij in iedergeval vier onderwerpen voor ogen:
- het onderwijs zal maximaal bij moeten dragen aan het behalen van adequate opleidingen;
- werkgevers zullen bereid moeten zijn om allochtonen aan te nemen;
- de gemeente zal maximaal moeten inzetten op adequate begeleiding van allochtonen;
- en de allochtonen zelf zullen zich moeten realiseren dat zonder opleiding en zonder eigen inzet het niet zal lukken.

Al eerder ontspon zich op mijn weblog een discussie over de openingstijden (of sluitingstijden) van winkels. Vandaag doet het MKB (de belangenbehartiger van het midden- en kleinbedrijf) een duit in het zakje. “Vervang of schrap de huidige winkeltijdenwet“, aldus het persbericht. De huidige verschillen tussen gemeenten, tussen regio’s, en tussen sectoren werken oneerlijke concurrentie in de hand, vindt het MKB. Als oplossing zien zij twee opties: (1) een nieuwe, landelijke, wet die voor alle gemeenten geldt en die alle winkels dezelfde mogelijkheden biedt, of (2) het schrappen van de huidige winkeltijdenwet. Met name die laatste optie sluit zo op het oog aan bij mijn eerdere pleidooi om toch vooral ruimte aan de ondernemers te geven hun eigen keuzes te maken.

Het is een niet geringe eer en genoegen om onderdeel te mogen zijn van de nieuwjaarscolumn van Bert Westerink. Dat ik daarbij in een adem genoemd wordt met Harry Potter is uit de mond van een CDA-er vast bedoeld als compliment :-)

Jammer is alleen wel dat hij mijn argumenten over de openingstijden van winkels slecht begrepen lijkt te hebben. Ik pleit er nergens voor dat winkels alle zondagen open zouden moeten. Wel ben ik van mening dat de vraag op welke tijdstippen een winkelier zijn of haar winkel wil openen niet door de overheid beantwoord zou moeten worden. Daarbij sluit ik zeker niet mijn ogen voor de verschillende belangen van het grootwinkelbedrijf en de kleine middenstander. In tegendeel. Ik zou wensen dat beiden zelf de keuzes kunnen maken die hun bedrijfsvoering en klantenbinding ten goede komt. De discussie wordt nogal eens verengd tot de vraag of je voor of tegen koopzondagen bent. Ook gisteren, tijdens de nieuwjaarsreceptie van de Groningen Cityclub werd weer gezegd dat er geen behoefte is aan meer koopzondagen. Prima, als ondernemers dat met elkaar afspreken. Als zij daar met elkaar overeenstemming over bereiken is dat uitstekend. Maar als een videotheek langer open wil, als een allochtone ondernemer een avondwinkel wil, als een winkel zich wil richten op de werkende mens en dus overdag minder open wil zijn, maar juist in de avonden en weekenden open wil. Waarom zou de overheid die keuzes moeten ontmoedigen? Welk moreel argument heeft de overheid om die keuzes te verbieden?

De morele issues die Bert aan de orde stelt geven geen antwoord op allerhande ontwikkelingen die de traditionele winkelopeningstijden onder druk zetten: internet, branchvervaging, etc. En daarbij, het is mijn overtuiging dat kleine ondernemers zichzelf onmisbaar maken als zij kwaliteit bieden. Ik merk dat aan mijn huishouden, de slager zit nog altijd in ons winkelrondje, ondanks dat ik het vlees ook bij de AH zou kunnen kopen (die ook nog eens langer open is). Maar de slager wint het op kwaliteit en klantvriendelijkheid. Zo moet het zijn. Nogmaals, ik zie daarin geen rol voor de overheid.